Wat is artritis psoriatica?

Artritis psoriatica is een combinatie van ontstekingsreuma en de huidziekte psoriasis. Je kunt dus klachten aan je huid hebben én klachten door gewrichtsontstekingen.

Gewrichtsontstekingen

Bij artritis psoriatica komen de gewrichtsontstekingen meestal voor in de gewrichten van je armen of benen, zoals je handen, voeten, ellebogen of knieën. De ontsteking kan ook onder in je rug zitten, in je bekken, of op de plek waar je ribben aan je borstkas vastzitten.

Psoriasis

Psoriasis is een huidziekte. De bekendste vorm is psoriasis vulgaris. Als je dat hebt, wordt je huid op sommige plekken rood en gaat sterk schilferen. Meestal gaat het om de huid aan de buitenkant van je ellebogen en knieën, je hoofdhuid (beginnend bij de haargrens) en je huidplooien. Psoriasis komt soms ook voor bij je navel, bilnaad en op je handpalmen en voetzolen.

Er is ook een vorm van psoriasis (psoriasis unguum) waarbij putjes in je nagels ontstaan en bruine verkleuringen onder je nagel.

Spondyloartritis

Artritis psoriatica is een vorm van spondyloartritis. Spondyloartritis is een verzamelnaam voor een groep reumatische aandoeningen met een aantal gemeenschappelijke kenmerken waaronder ontstekingen in je bekken, je wervelkolom en/of gewrichten van je armen of benen. Deze aandoening komt vaker binnen sommige families voor en bij mensen die drager zijn van het gen HLA-B27. Daarom wordt aangenomen dat erfelijke aanleg een rol speelt bij het krijgen van spondyloartritis.

Er wordt een onderscheid gemaakt tussen axiale spondyloartritis (axiale SpA) en perifere spondyloartritis (perifere SpA):

Bij perifere spondyloartritis raken vooral de grote gewrichten in je armen of benen ontstoken. Artritis psoriatica is een vorm van perifere spondyloartritis.

Bij axiale spondyloartritis staan klachten aan je bekken en je wervelkolom op de voorgrond. De ziekte van Bechterew is de bekendste vorm van axiale spondyloartritis.

Wie krijgt artritis psoriatica?

Artritis psoriatica komt even vaak voor bij mannen als bij vrouwen. De aandoening begint meestal tussen het 20e en 30e levensjaar, maar kan ook op een andere leeftijd ontstaan.

De oorzaak van artritis psoriatica is onbekend. Wel is zeker dat bepaalde witte bloedcellen (T-lymfocyten) een rol spelen. Deze T-lymfocyten zijn onderdeel van je afweersysteem (immuunsysteem). Bij artritis psoriatica slaat je afweersysteem als het ware ‘op hol’ waardoor je afweersysteem denkt dat goede (lichaamseigen) cellen kwade indringers zijn. Je afweersysteem wil die indringers verdrijven. Hierdoor komen bepaalde stoffen vrij waardoor ontstekingen ontstaan in gewrichten, pezen, spieren of organen. Je immuunsysteem keert zich als het ware tegen je eigen lichaam. Daarom is artritis psoriatica een auto-immuunaandoening.

Artritis psoriatica komt vaker voor bij meerdere leden uit een familie. Als je artritis psoriatica hebt, is het mogelijk dat je kinderen het ook krijgen maar dit hoeft niet. Er zijn namelijk ook mensen met een genetische aanleg voor artritis psoriatica die de ziekte uiteindelijk niet krijgen.

Naast huidklachten heb je bij artritis psoriatica last van gewrichtsontstekingen. Meestal ontstaan die in je armen of benen. Bij een gewrichtsontsteking heb je de volgende klachten. Je gewricht:

  • doet pijn
  • is gezwollen
  • is stijf
  • voelt warm aan
  • kun je minder goed bewegen

Vermoeidheid

Vermoeidheid is een veel voorkomende klacht bij auto-immuunaandoeningen als artritis psoriatica. Vaak zijn er verschillende factoren die de vermoeidheid veroorzaken en in stand houden. Zo kan vermoeidheid een direct gevolg van de ziekte zijn, maar ook een bijwerking van de medicijnen die je gebruikt. Ook kan pijn je ’s nachts uit je slaap houden, waardoor je overdag moe bent.

Andere klachten

Naast klachten van je huid en je gewrichten kun je last hebben van andere klachten. Voorbeelden hiervan zijn:

  • oogontsteking (uveitis)
  • ontsteking van de pezen of peesaanhechtingen, voornamelijk van de achillespees

Je arts baseert de diagnose meestal op de uitkomst van de klachten die je aangeeft, het lichamelijk onderzoek en het bloedonderzoek.

Bij het lichamelijk onderzoek kijkt je arts naar ontstekingsverschijnselen aan je gewrichten en pezen. Ook let je arts op de beweeglijkheid van je bekken, heupen en rug, en bekijkt hij je ogen, huid en nagels.

Met het bloedonderzoek wil je arts weten of er ontstekingswaarden in je bloed aanwezig zijn en of de erfelijke factor HLA-B27 aanwezig is. De aanwezigheid van HLA-B27 zegt niet alles omdat deze factor ook voorkomt bij mensen die geen last van deze aandoening hebben. Maar als de arts bij jou HLA-B27 aantreft in het bloed, kan dat de diagnose ondersteunen.
Lees meer over bloedwaarden

Aanvullend onderzoek

Daarnaast doet je arts vaak aanvullend onderzoek. Hij laat een of meerdere röntgenfoto’s maken om te kijken of er afwijkingen van gewrichten in je armen of benen zichtbaar zijn.

Meestal wisselen periodes waarin je veel klachten hebt zich af met periodes waarin de ziekte spontaan rustiger wordt of door medicijnen tot stilstand komt. Er is geen samenhang tussen de huidklachten en de gewrichtsklachten. In een enkel geval raken je gewrichten chronisch ontstoken.

Medicijnen

Medicijnen spelen een belangrijke rol in het verminderen van je gewrichtsontstekingen. Veel gebruikte medicijnen bij artritis psoriatica zijn:

  • ontstekingsremmende pijnstillers (NSAID’s)
  • klassieke reumaremmers (csDmards)
  • biologische medicijnen (bDmards)
  • corticosteroïden

Lees meer over de verschillende soorten medicijnen

Lees meer over je specifieke medicijn

Behandelaars

Voor de behandeling van artritis psoriatica kom je meestal bij een reumatoloog en een dermatoloog (huidarts).
Lees meer over verschillende behandelaars

Aanvullende behandelingen

Er bestaan veel soorten alternatieve behandelingen.

Het volgen van een reumakuur heeft bij een aantal mensen met artritis psoriatica een positief effect.

Soms merken mensen met een reumatische aandoening een positief effect van alternatieve behandelingen. Overleg altijd eerst met je arts voordat je met een alternatieve behandeling begint omdat die die bijwerkingen kan geven of een wisselwerking kan hebben met de medicijnen die je gebruikt.
Lees meer over alternatieve behandelingen

Meer informatie

Heb je vragen? Stel deze aan je dermatoloog, reumatoloog of huisarts.

Wil je weten waar je in het dagelijks leven tegenaan kunt lopen en hoe je daarmee kan omgaan als je deze aandoening hebt?
Lees meer over leven met reuma

Heb je niet de informatie gevonden die je zocht?
Kijk bij de veelgestelde vragen over reuma

Huidfonds
Website: huidfonds.nl

Psoriasis Vereniging Nederland (PVN)
Website: www.psoriasisvereniging.nl

De medische informatie op deze site wordt samengesteld en actueel gehouden door ReumaNederland, de Nederlandse Vereniging voor Reumatologie (NVR), de Nederlandse Orthopaedische Vereniging (NOV) en de Nederlandse Health Professionals Reumatologie (NHPR).