Wat is SAPHO?

SAPHO is een vorm van reuma. Je hebt bij SAPHO vooral last van pijn en zwelling van je borstkas.

De letters SAPHO vormen een afkorting van een paar verschillende klachten aan je gewrichten en je huid.  De letters staan voor:

  • Synovitis: ontsteking van het vlies dat je gewrichtskapsel bekleedt
  • Acné: aandoening van de talgklieren
  • Pustulose: aanwezigheid van grotere aantallen pustels (met vocht gevulde blaren) op je huid
  • Hyperostose: verdikking van je bot
  • Ostitis: ontsteking van je bot

SAPHO is een vorm van spondyloartritis.

Spondyloartritis is een verzamelnaam voor een groepje reumatische aandoeningen. Binnen dit groepje vormen van reuma komt een aantal gemeenschappelijke klachten voor. Klachten zoals ontstekingen in je bekken, je wervelkolom of gewrichten van je armen of benen. Spondyloartritis komt vaker binnen sommige families voor en bij mensen die drager zijn van het gen HLA-B27. Daarom denken we dat erfelijke aanleg een rol speelt bij het krijgen van spondyloartritis.

Bij SAPHO zijn er geen reumafactoren in je bloed te vinden.

SAPHO ontstaat meestal tussen het 20ste en 60ste levensjaar, maar ook op andere leeftijden kan het voorkomen. Ook kinderen kunnen SAPHO krijgen.

Er is nog niet bekend waar SAPHO door ontstaat. Het komt bij vrouwen en mannen even vaak voor. Hoe vaak SAPHO precies voorkomt, is lastig te achterhalen. Dit komt doordat de diagnose niet altijd wordt gesteld.

SAPHO omvat verschillende klachten en per persoon zijn die ook heel verschillend. De klachten die kunnen ontstaan zijn:

Pijn en zwelling van je borstkas

Door een ontsteking wordt het bot in je borstkas dik en kan daardoor van vorm veranderen. Later is het ook mogelijk dat je wervelkolom en andere gewrichten worden aangetast.

Huidproblemen

Bij SAPHO krijg je vaak ook huidklachten zoals puisten of kleine ontstoken blaasjes (pustels) op je handpalmen en voeten.

Andere klachten

Klachten die bij een spondylarthropathie horen zijn:

  • je SI-gewricht is vaak ontstoken: dit merk je aan pijn en stijfheid onderin je rug
  • de aanhechtingsplaats van je pezen aan het bot is ontstoken
  • de gewrichten van je armen en benen zijn ontstoken

Verder lijkt SAPHO ook samen te hangen met een aantal klachten buiten je gewrichten, bijvoorbeeld:

  • psoriasis
  • oogontsteking
  • ontsteking van je urinewegen
  • ontstekingen en klachten aan je darmen, zoals de ziekte van Crohn of colitis ulcerosa.

Je arts baseert de diagnose meestal op de uitkomst van je klachten, het lichamelijk onderzoek en het bloedonderzoek.

Bloedonderzoek

Met het bloedonderzoek wil je arts weten of er ontstekingswaarden in je bloed aanwezig zijn. Daarnaast kijkt je arts of er antistoffen in je bloed zitten. Dit zijn eiwitten die met je afweersysteem te maken hebben. Dit doet je arts meestal om andere aandoeningen uit te sluiten.

Onderzoek van je bot

Omdat SAPHO zoveel verschillende klachten omvat, is het vaak moeilijk om de diagnose te stellen.

Om de aandoening toch te kunnen vaststellen kan je arts je botten onderzoeken.

  • Een botscan laat het duidelijkst zien of je SAPHO hebt. Om de botstructuur zichtbaar te maken, krijg je een stof ingespoten die licht radioactief is. Zo kan je arts afwijkingen aan je skelet duidelijker zien.
  • Je arts kan ook een CT-scan van je borstkas maken om SAPHO vast te stellen.
  • Soms zijn er nog geen botafwijkingen zichtbaar. Een MRI-scan kan dan wel afwijkingen aan je beenmerg laten zien. Beenmergafwijkingen zijn kenmerkend voor mensen met beginnende SAPHO.

SAPHO verloopt bij iedereen anders. Vaak wisselen periodes waarin de aandoening actief is, zich af met periodes waarin je minder klachten hebt. Als SAPHO goed wordt behandeld zijn de vooruitzichten meestal gunstig.

Hoe SAPHO behandeld wordt, hangt af van de klachten die je hebt.

Medicijnen

Vaak schrijft je arts ontstekingsremmende pijnstillers voor (NSAID’s).

Soms geeft je arts ook een medicijn uit de groep ‘bisfosfonaten’. Dat zijn medicijnen die je botsterkte verbeteren. Een bisfosfonaat krijg je meestal met een infuus.

Zo’n infuus krijg je tijdens een dagbehandeling, meestal een keer per 3 of 4 maanden.

Bij de meeste mensen met SAPHO werken bisfosfonaten heel goed. Ze stoppen de ongezonde groei van de botten. Ook krijgen de botten een betere vorm waardoor de pijn minder wordt.

Lees een medicijnfolder over jouw medicijn

Behandelaars

Voor de behandeling van SAPHO kom je meestal bij een reumatoloog en een dermatoloog (huidarts). Een reumatoloog is de specialist op het gebied van reumatische aandoeningen en behandelt je gewrichtsontstekingen. Een dermatoloog is specialist in huidproblemen en de behandeling ervan.
Lees meer over verschillende behandelaars

Aanvullende behandelingen

Soms merken mensen met een reumatische aandoening een positief effect van alternatieve behandelingen. Overleg altijd eerst met je arts voordat je met een alternatieve behandeling begint omdat die die bijwerkingen kan geven of een wisselwerking kan hebben met de medicijnen die je gebruikt.
Lees meer over alternatieve behandelingen

Meer informatie

Heb je vragen? Stel deze aan je reumatoloog, dermatoloog of huisarts.

Wil je weten waar je in het dagelijks leven tegenaan kunt lopen en hoe je daarmee kan omgaan als je deze aandoening hebt?
Lees meer over leven met reuma

Heb je niet de informatie gevonden die je zocht?
Kijk bij de veelgestelde vragen over reuma

De medische informatie op deze site wordt samengesteld en actueel gehouden door ReumaNederland, de Nederlandse Vereniging voor Reumatologie (NVR), de Nederlandse Orthopaedische Vereniging (NOV) en de Nederlandse Health Professionals Reumatologie (NHPR).