Wat is de ziekte van Forestier of DISH?

De ziekte van Forestier wordt ook wel DISH genoemd. DISH is een afkorting van de Engelse naam: Diffuse Idiopathic Skeletal Hyperostosis. Het is een aandoening waarbij extra bot aangroeit op plaatsen waar pezen of banden aan het bot hechten. Dit heet hyperostose. Soms ontstaat op die aanhechtingsplaats een lichte ontsteking.

Vooral aan de rand van wervels

De botaangroei ontstaat vooral aan de randen van je wervels. Ook op andere plaatsen in je lichaam komt het voor, bijvoorbeeld bij peesaanhechtingen van je knie, elleboog, schouder of hiel. De aangroei bij de hiel heet hielspoor. Ook is het mogelijk dat pezen en banden verkalken.

Vooral boven de 50

Mensen boven de 50 jaar hebben de meeste kans op de ziekte van Forestier. Het komt vaker voor bij mannen dan bij vrouwen. Jongere mensen krijgen het bijna nooit.

De oorzaak van de ziekte van Forestier (DISH) is onbekend. Mensen met Forestier hebben wel vaker overgewicht en een lichte vorm van diabetes mellitus.

De meest voorkomende klachten zijn:

  • Stijfheid: van je wervelkolom, vooral ’s ochtends. Soms komen de klachten ’s avonds terug. Je voelt je ook vaak stijf als je lang in dezelfde houding hebt gezeten en als het koud is. Ook kun je je wervelkolom en je gewrichten minder goed bewegen.
  • Pijn: de pijn neemt toe als je beweegt. Botaangroei van de pees onder je hielbot (hielspoor) is vaak erg pijnlijk omdat je hiel je volledige lichaamsgewicht moet dragen.

Je arts stelt de diagnose op basis van de klachten die je aangeeft, het lichamelijk onderzoek en waar nodig aanvullend onderzoek.

Bloedonderzoek

Er bestaat geen bloedtest om de ziekte van Forestier aan te tonen. Het aanvullend bloedonderzoek is bedoeld om andere reumatische aandoeningen uit te sluiten. De klachten bij Forestier lijken namelijk op de klachten bij axiale spondyloartritis (de ziekte van Bechterew) en artrose.

Röntgenfoto’s

Op röntgenfoto’s zijn botaangroei en verkalking goed zichtbaar.

Het verloop van de ziekte van Forestier is meestal mild. Waarschijnlijk merk je weinig beperkingen bij de dingen die je in het dagelijks leven doet.

Botaangroei blijvend

De botaangroei en de verkalking zijn blijvend. Deze processen nemen heel langzaam toe. Gelukkig betekent dit niet altijd dat je klachten ook toenemen. Wel zijn je klachten vaak wisselend. De ene dag hebt je meer last van pijn en stijfheid dan de andere dag.

Soms raken je zenuwen of spieren bekneld door de botaangroei. Je arts overlegt met je of het nodig is dat een neuroloog verder onderzoek doet. Ook kan een fysiotherapeut je behandelen en advies geven.

De behandeling van de ziekte van Forestier is bedoeld om:

  • pijn te verlichten
  • stijfheid te verminderen
  • gewrichten beweeglijk te houden

Medicijnen

Er zijn geen medicijnen tegen de ziekte van Forestier. Wel zijn er medicijnen die je pijn, stijfheid en eventuele ontstekingen verminderen. Je arts schrijft indien nodig wel medicijnen voor tegen je klachten. Veel gebruikte medicijnen zijn:

  • Paracetamol (eventueel met toevoeging van codeïne of coffeïne): Paracetamol is een veel gebruikte pijnstiller bij de ziekte van Forestier. Als je paracetamol met codeïne gebruikt dan heb je kans op verstopping en een verminderd reactievermogen.
  • Ontstekingsremmende pijnstillers (NSAID’s).
    Lees meer over NSAID’s 
  • Corticosteroïdinjectie:Als je op één plaats veel klachten hebt, dan is een  corticosteroïdinjectie op die plaats een mogelijkheid. Bijvoorbeeld bij een verkalkte peesaanhechting in je schouder.
    Lees meer over corticosteroïden injecties

Behandelaars

Meestal word je behandeld en begeleid door de reumatoloog. Sommige mensen met de ziekte van Forestier  komen, als ze veel klachten hebben, bij een orthopedisch chirurg of een neuroloog. Als de aandoening lange tijd stabiel is en niet erger wordt, doet je huisarts de controles.

Operatie

Als een zenuw of pees beklemt raakt, verwijdert de orthopeed of neurochirurg het aangegroeide bot als dat nodig is.

Oefenen

Behandelaars zoals een fysiotherapeut of oefentherapeut helpen je bij het soepel houden van je gewrichten.

Een podotherapeut komt vaak in actie als je last hebt van voetproblemen, bijvoorbeeld een hielspoor. Een speciale inlay in je schoen (een op maat gemaakte inlegzool) vermindert vaak de pijn.
Lees meer over de verschillende behandelaars

Aanvullende behandelingen

Er bestaan veel soorten alternatieve behandelingen. Soms merken mensen met een reumatische aandoening hiervan een positief effect. Overleg altijd eerst met je arts voordat je met een alternatieve behandeling begint omdat die bijwerkingen kan geven of een wisselwerking kan hebben met de medicijnen die je gebruikt.
Lees meer over alternatieve behandelingen

Meer informatie

Heb je vragen? Stel deze aan je reumatoloog of huisarts.

Wil je weten waar je in het dagelijks leven tegenaan kunt lopen en hoe je daarmee om kan gaan als je deze aandoening hebt?
Lees meer over leven met reuma

Heb je niet de informatie gevonden die je zocht?
Kijk bij de veelgestelde vragen over reuma

De medische informatie op deze site wordt samengesteld en actueel gehouden door ReumaNederland, de Nederlandse Vereniging voor Reumatologie (NVR), de Nederlandse Orthopaedische Vereniging (NOV) en de Nederlandse Health Professionals Reumatologie (NHPR).